
'Flexibilisering in sociaal akkoord is 95 procent SP'
NRC.NEXT
24 april 2013 woensdag
Section: weten
 Laura Wismans
 De aanleiding
SP-leider Emile Roemer is op sommige punten heel tevreden met het sociaal akkoord, zei hij vorige week in een interview in de Volkskrant. Vooral de punten over de flexibele arbeidsmarkt bevallen hem: ,,De flexibilisering op de arbeidsmarkt wordt aangepakt. De tekst is voor 95 procent overgenomen uit de initiatiefwet van Paul Ulenbelt (SP-kamerlid, red)." De Haagse redactie van NRC vroeg next.checkt uit te zoeken: is het echt zo dat de tekst over de flexibilisering voor zo'n groot deel is overgenomen uit de initiatiefwet van de SP?
Interpretaties
Een persvoorlichter laat weten dat het getal van 95 procent deels figuurlijk bedoeld is, maar dat de plannen zeker heel dicht bij de SP-initiatiefwet liggen. ,,Gevoelsmatig is het bij ons in ieder geval 95 procent, uiteraard niet gebaseerd op het letterlijk tellen van het aantal woorden dat in beide stukken voorkomt, maar op de politieke uitwerking van de voorstellen." Omdat Roemers uitspraak deed voorkomen alsof de tekst letterlijk was overgenomen, kijken wij wel naar tekstuele overeenkomsten, maar bij de beoordeling nemen wij vooral overeenkomsten in de strekking mee.
En, klopt het?
Het wetsvoorstel waar Roemer op doelt, werd afgelopen juli al ingediend door SP-Kamerlid Paul Ulenbelt en PvdA-Kamerlid Mariëtte Hamer. Toen de PvdA in het najaar in de regering kwam, heeft Hamer haar naam eronder weer weggehaald. Onder de noemer Zekerheid voor flex deden zij voorstellen om onderdelen van de Werkloosheidswet, de Wet werk en inkomen en de Wet financiering sociale verzekeringen aan te passen. Het initiatiefvoorstel tot wijziging bevat voornamelijk wettelijke taal, hieruit zijn dan ook geen zinnen letterlijk in het - in gewonemensentaal geformuleerde - sociaal akkoord overgenomen. Er werd naast het wetsvoorstel ook een samenvatting in tien concrete punten naar buiten gebracht. Maar ook hieruit kunnen wij geen complete zinnen terugvinden in het sociaal akkoord, laat staan dat 95 procent van de tekst overeenkomt.
Dan de strekking van de voorstellen. Daarin zijn inderdaad veel overeenkomsten te vinden.
Vijf punten komen helemaal overeen met het SP-voorstel: (1) geen concurrentiebeding in tijdelijke contracten, (2) geen proeftijd bij contracten van 6 maanden of korter, (3) het uitzendbeding voor uitzendkrachten, de clausule dat directe ontbinding van het contract regelt, wordt 78 weken, (4) de mogelijkheden om geen loon door te betalen als er geen arbeid is verricht door omstandigheden die in de risicosfeer van de werkgever liggen worden beperkt en (5) payrollconstructies worden tegengegaan en de werknemer krijgt beter inzicht in de aard van de werkrelatie.
Vier punten komen deels overeen: (1) er komt een opzegtermijn voor werkgevers van een maand - de SP zag liever twee maanden opzegtermijn, (2) na twee jaar of na drie tijdelijke contracten volgt een vast contract, in enkele gevallen is een uitzondering mogelijk - de SP wilde dit al na twee tijdelijke contracten, (3) de termijn tussen een reeks aansluitende contracten om weer een nieuwe reeks van maximaal drie contracten in te laten gaan, is minimaal 6 maanden - de SP had liever gezien dat dit 12 maanden was en (4) er komt een ontslagvergoeding van eenderde van het maandsalaris per jaar dat er gewerkt is - de SP had liever gezien dat dit een heel maandsalaris per gewerkt jaar was.
Twee punten staan wel in het SP-voorstel, maar komen in het sociaal akkoord niet aan bod: (1) werkgevers die gebruikmaken van vaste krachten worden beloond met een lagere WW-premie waardoor vaste krachten aantrekkelijker en goedkoper worden en (2) elk contract moet op papier gezet worden. Vooral het eerste punt hiervan heeft veel impact als het wel zou zijn doorgevoerd. Verder zegt de SP heel blij te zijn dat de nulurencontracten in de zorg worden afgeschaft, maar dit staat niet los in het SP-voorstel genoemd.
En er is nog een handvol punten dat wel in het sociaal akkoord staat en niet in het SP-voorstel. Zo krijgen mensen met een tijdelijk contract bij ziekte een uitkering van dezelfde hoogte als mensen met een vast contract en komt er betere controle op schijnzelfstandigheid en ontduiking van het minimumloon.
Emile Roemer zei in een interview in de Volkskrant dat de tekst over flexibilisering van de arbeidsmarkt in het sociaal akkoord voor 95 procent is overgenomen uit een wetsvoorstel van de SP. Het is niet zo dat (een gedeelte van) de tekst letterlijk in het sociaal akkoord terecht is gekomen. Wel komt de strekking van het wetsvoorstel op veel onderdelen overeen met het sociaal akkoord. Vijf voorstellen komen met precies dezelfde strekking terug en vier voorstellen zijn grotendeels hetzelfde. Alhoewel niet letterlijk 95 procent van de tekst over flexibilisering van de arbeidsmarkt in het sociaal akkoord is overgenomen uit het SP-wetsvoorstel, klopt de strekking van Roemers opmerking volgens ons wel. Een aanzienlijk deel komt overeen met het SP-plan. We beoordelen de bewering van Roemer daarom als grotendeels waar.
Heb je ook een bewering langs zien komen die je wilt laten checken? Tip de redactie via @nrc.nl of gebruik op Twitter de hashtag #.
 
SP-leider Roemer vorige week in de Volkskrant.
